کاوشهای باستانشناسی در کاشان که از حدود ۷۰ سال پیش آغاز شده، نشان میدهد تاریخ این منطقه به عهد نوسنگی برمیگردد. این شواهد در تپههای قبرستان در شمال کاشان و تپههای شمالی سیلک یافت شدهاند.
نخستین تحقیقات باستانشناسان در سیلک در سال ۱۳۱۶ هجری شمسی توسط گیریشمن انجام شد. او چهار دوره تاریخی زندگی و سکونت در تپههای شمالی و جنوبی را نشان داد که از هزاره پنجم پیش از میلاد تا اواسط هزاره اول پیش از میلاد ادامه داشته است. در این دوران، ساکنان سیلک پیشرفتهای قابل توجهی داشتهاند، از جمله در کوزهگری، پخت ظروف و تزئینات، ایجاد خط و ساخت شهرهای مستحکم با دیوار و استحکامات، و همچنین جنگ با دولتهای بزرگ غرب مانند آشور. ظاهراً در نهایت، همین دولت آشور بوده که تمدن سیلک را از بین برده است.
اطلاعات ما درباره منطقه کاشان پس از خاموش شدن سیلک مشخص نیست، اما آثار و تپههای باستانی متعدد نشان از رونق و آبادی در نقاط مختلف این منطقه دارند.
آگاهیهای ما از دوره ساسانی قابل توجه است و شهر کاشان در آن دوران شهری مهم بوده است. حضور لشکر کاشیان در جنگ با اعراب و وجود آئینهای متعدد در این شهر و همچنین گزارشهای جغرافیدانان و مورخان سده آغازین دوره اسلامی نشاندهنده رونق این منطقه است.
در دوره اسلامی، اهمیت و رونق کاشان همچنان افزایش یافت. ابتدا کاشان جزئی از شهرستان اصفهان و سپس جزئی از کوره قم بوده است. اطلاعات ما از دوره اسلامی بیشتر مربوط به سدههای چهارم تا ششم هجری است، به ویژه در سده ششم که کاشان از ولایات شیعهنشین و معتبر با مدارس، مساجد و آثار باشکوه بود.
در سده هفتم و دوره ایلخانی، اگرچه خرابی و ویرانی مغولان چشمگیر بود، اما پس از استقرار دولت ایلخانی و توجه سلاطین آن به تشیّع، کاشان رونق داشت. آثار باشکوه و عالمان، فرهیختگان، هنرمندان و دانشمندان فراوانی در این دوره ظهور کردند.
پایان کار مغولان و هجوم تیموریان در ابتدا آشوبی به شهر وارد کرد، اما با گذر زمان اوضاع آرام گرفت. ساکنان کاشان در دوره تیموری هنر و ذوق دوران پیشین را به حد اعلایی رساندند و شهر را به شهری پاکیزه و پررونق و دانشپرور تبدیل کردند.
در دوره صفوی، به دلیل تشیّع دیرپای کاشیان و نزدیکی به اصفهان، کاشان مورد توجه سلاطین صفوی قرار گرفت. این توجه در هزاران اثر بهجامانده از این دوران نمایان است.
در دوران قاجاری و پهلوی، کاشیان با تمدن و فرهنگ جدید آشنا شدند و در روشنفکری، روزنامهنگاری و انتشار آراء و افکار پیشقدم بودند. مشاهیر فرهنگی، علمی، ادبی و هنری زیادی از این شهر برخاستهاند.
در دهههای اخیر و بعد از انقلاب اسلامی، رونق علم و دانش در کاشان چشمگیر بوده و وجود مراکز علمی، تحقیقاتی و صنعتی از جمله دانشگاهها نشان از ترقی شهر دارد.
دریافت آخرین اخبار و بروزرسانی ها
